Dao tiện hợp kim là gì? Cẩm nang toàn tập về dụng cụ cắt gọt carbide 2026

Cập nhật lần cuối 27 Tháng 2, 2026 bởi Nguyễn Minh Triệu

Trong kỷ nguyên công nghiệp 4.0, sự chính xác và tốc độ là hai yếu tố sống còn của mọi xưởng sản xuất. Để đạt được những sản phẩm có độ tinh xảo cao trên các dòng máy CNC hiện đại, dao tiện hợp kim (hay còn gọi là dao tiện Carbide) đã trở thành “vũ khí” không thể thiếu tại mỗi công ty gia công cơ khí chính xác. Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu rõ từ cấu tạo, phân loại đến cách tối ưu hóa hiệu suất cắt gọt cùng chuyên gia từ Minh Triệu.

1. Dao tiện hợp kim là gì? Dòng dụng cụ cắt gọt thế hệ mới

Dao tiện hợp kim là loại dụng cụ cắt gọt được chế tạo từ vật liệu hợp kim cứng (Cemented Carbide). Khác với các dòng dao thép gió truyền thống, hợp kim cứng là sự kết hợp giữa các hạt cacbit kim loại (chủ yếu là Wolfram Carbide – WC) và chất liên kết kim loại (thường là Cobalt – Co).

Sự kết hợp này tạo ra một loại vật liệu có độ cứng cực cao, tiệm cận với kim cương nhân tạo, cho phép dao có khả năng chống mài mòn và chịu nhiệt tuyệt vời trong quá trình băm gọt kim loại ở tốc độ cao.

2. Cấu tạo và Phân loại dao tiện hợp kim phổ biến hiện nay

Việc hiểu rõ phân loại giúp kỹ sư lựa chọn đúng công cụ, tránh lãng phí và hư hỏng phôi trong quá trình vận hành.

Cấu tạo vật liệu

Vật liệu Carbide thường chiếm từ 80% đến 95% trọng lượng của mảnh dao. Tỷ lệ Cobalt càng cao thì dao càng dẻo dai (chịu va đập tốt), ngược lại, tỷ lệ Carbide cao sẽ giúp dao cứng và chịu mài mòn tốt hơn nhưng dễ bị mẻ (giòn).

Phân loại theo kết cấu

1. Dao tiện hợp kim nguyên khối (Solid Carbide): Toàn bộ thân dao và phần lưỡi cắt được làm từ một khối hợp kim. Thường dùng cho các loại dao tiện lỗ nhỏ hoặc dao tiện rãnh yêu cầu độ cứng vững cực cao.
2. Dao tiện gắn mảnh (Indexable Inserts): Đây là xu hướng chủ đạo trong gia công CNC. Lưỡi cắt (mảnh chip) được gắn vào cán dao bằng vít hoặc kẹp. Khi lưỡi cắt bị mòn, người thợ chỉ cần xoay mặt hoặc thay mảnh mới mà không cần mài lại, giúp tiết kiệm thời gian và chi phí.

Phân loại theo mục đích sử dụng

• Dao tiện ngoài: Dùng để gia công bề mặt trụ ngoài của chi tiết.
• Dao tiện lỗ (Dao móc lỗ): Gia công các mặt trụ trong.
• Dao tiện ren: Thiết kế đặc biệt để tạo các loại bước ren tiêu chuẩn hoặc ren hệ mét.
• Dao tiện rãnh và cắt đứt: Dùng để tạo rãnh trên bề mặt chi tiết hoặc tách rời sản phẩm khỏi phôi.

Bạn đang cần giải pháp dụng cụ cắt gọt tối ưu cho nhà máy? Liên hệ ngay Hotline/Zalo: +84 886 151 688 để được kỹ sư Minh Triệu tư vấn chế độ cắt phù hợp nhất cho vật liệu của bạn!

3. Tại sao dao tiện hợp kim lại ưu việt hơn thép gió (HSS)?

Nếu bạn đang băn khoăn về việc đầu tư, dưới đây là những lý do khiến dao Carbide chiếm lĩnh thị trường:

• Khả năng chịu nhiệt: Dao tiện hợp kim có thể làm việc ổn định ở nhiệt độ từ 800 đến 1000 độ C mà không bị mất độ cứng (độ cứng nóng). Trong khi đó, thép gió bắt đầu mềm đi khi vượt quá 500 độ C.
• Tốc độ gia công: Bạn có thể tăng tốc độ trục chính lên gấp 3 đến 5 lần so với dao HSS, giúp rút ngắn thời gian sản xuất và tăng sản lượng.
• Độ bền và tuổi thọ: Một mảnh chíp tiện hợp kim chất lượng có thể gia công hàng trăm chi tiết trước khi cần thay thế, đảm bảo tính đồng nhất về kích thước cho cả lô hàng.
• Chất lượng bề mặt: Nhờ độ cứng vững cao, dao tiện hợp kim hạn chế tối đa tình trạng rung chấn, mang lại bề mặt sản phẩm bóng mịn, thường không cần qua các công đoạn mài bóng bổ sung.

4. Hướng dẫn lựa chọn mảnh chip tiện hợp kim theo tiêu chuẩn ISO

Để chọn đúng mảnh chip (insert), bạn cần chú ý đến màu sắc và ký hiệu theo tiêu chuẩn ISO:

1. Dòng P (Màu xanh dương): Chuyên dùng cho các loại thép carbon, thép hợp kim. Đây là dòng phổ biến nhất.
2. Dòng M (Màu vàng): Chuyên gia công thép không gỉ (Inox). Vật liệu này thường dẻo và dễ gây dính dao, nên mảnh chip dòng M thường có lớp phủ đặc biệt.
3. Dòng K (Màu đỏ): Dành cho gang (gang xám, gang cầu). Gang có tính mài mòn cao nhưng phôi vụn, yêu cầu dao có khả năng chống mài mòn tốt.
4. Dòng N (Màu xanh lá): Dành cho nhôm, đồng và các kim loại màu. Đặc điểm là sắc cạnh và độ bóng cao để tránh lẹo dao.
5. Dòng S (Màu cam): Dùng cho các hợp kim chịu nhiệt (Titanium, Inconel).
6. Dòng H (Màu xám): Dành cho các loại thép đã qua nhiệt luyện có độ cứng cao.

5. Kinh nghiệm “vàng” để kéo dài tuổi thọ dao tiện

Sở hữu một con dao tốt là chưa đủ, cách bạn sử dụng mới quyết định chi phí sản xuất:

• Chế độ cắt hợp lý: Đừng bao giờ lạm dụng tốc độ quá cao. Hãy tuân thủ thông số của nhà sản xuất về vận tốc cắt (Vc) và lượng ăn dao (f).
• Hệ thống tưới nguội: Đảm bảo dòng dung dịch làm mát tập trung đúng vào điểm tiếp xúc giữa lưỡi dao và phôi để giải nhiệt nhanh chóng.
• Kiểm tra độ mòn định kỳ: Quan sát độ bóng bề mặt và tiếng động khi cắt để thay mảnh chip kịp thời, tránh làm hỏng phôi và hỏng cán dao.

6. Minh Triệu – Đối tác tin cậy về gia công cơ khí và giải pháp tự động hóa

Tại Việt Nam, Công ty TNHH Thương Mại Và Sản Xuất Minh Triệu tự hào là đơn vị đi đầu trong việc cung cấp các giải pháp gia công cơ khí chính xác theo yêu cầu và tự động hóa toàn diện.

Tại sao nên đồng hành cùng Minh Triệu?

• Kinh nghiệm thực chiến: Chúng tôi không chỉ cung cấp dụng cụ mà còn trực tiếp vận hành nhà máy. Minh Triệu am hiểu sâu sắc từng loại dao tiện hợp kim phù hợp cho từng loại vật liệu cụ thể.
• Giải pháp tối ưu chi phí: Đội ngũ kỹ thuật của chúng tôi sẽ hỗ trợ khách hàng tính toán chế độ cắt nhằm tối ưu hóa tuổi thọ dao và giảm giá thành sản phẩm.
• Hệ thống quy mô: Với nhà máy hiện đại tại Hà Nội và văn phòng giao dịch tại Hải Phòng, chúng tôi luôn sẵn sàng đáp ứng nhanh chóng mọi nhu cầu của quý khách hàng trên toàn quốc.

Thông tin liên hệ:

• Nhà máy: Số 3, lô 5, Khu Công Nghiệp Lai Xá, Kim Chung, Hoài Đức, Hà Nội.
• Văn phòng: 52/346 Thiên Lôi, Vĩnh Niệm, Lê Chân, Hải Phòng.
• Hotline / Whatsapp / Line: +84 886 151 688
• Email: business@minhtrieu.vn

Kết luận: Chọn đúng dao tiện hợp kim là bước đầu tiên để nâng cao năng suất. Hy vọng bài viết đã cung cấp cho bạn những kiến thức hữu ích. Nếu có bất kỳ thắc mắc nào về kỹ thuật hoặc cần báo giá gia công, đừng ngần ngại liên hệ với Minh Triệu ngay hôm nay!